Dane, mapy i analizy – praktyczne warsztaty GIS
Jak wykorzystać dane przestrzenne do podejmowania trafniejszych decyzji w samorządzie? Odpowiedzi na to pytanie szukali uczestnicy warsztatów „GIS i dane przestrzenne w zarządzaniu JST”, które odbyły się 2–3 oraz 9–10 lipca 2026 r. w ramach projektu „Śląskie Centrum Klimatu – Etap I”. Zajęcia poprowadzili eksperci z Instytutu Ekologii Terenów Uprzemysłowionych (IETU).
Miasto zapisane w danych
Systemy Informacji Geograficznej (GIS) stają się jednym z podstawowych narzędzi wspierających zarządzanie jednostkami samorządu terytorialnego. Umożliwiają gromadzenie, analizowanie i prezentowanie danych przestrzennych, dzięki czemu ułatwiają podejmowanie decyzji dotyczących planowania przestrzennego, ochrony środowiska, gospodarki wodnej czy adaptacji do zmian klimatu.
Podczas warsztatów uczestnicy poznali możliwości wykorzystania narzędzi GIS w codziennej pracy urzędu oraz dowiedzieli się, w jaki sposób dane przestrzenne mogą wspierać przygotowanie i wdrażanie Miejskich Planów Adaptacji do zmian klimatu, monitorowanie zagrożeń oraz planowanie działań zwiększających odporność miast.
Nauka poprzez praktykę
Warsztaty miały przede wszystkim charakter ćwiczeniowy. Każdy uczestnik pracował na indywidualnym stanowisku komputerowym, wykonując kolejne zadania z wykorzystaniem programu QGIS. Taka forma zajęć pozwoliła nie tylko poznać możliwości oprogramowania, ale również zdobyć praktyczne umiejętności, które mogą zostać wykorzystane w codziennej pracy samorządów.
Podczas zajęć uczestnicy poznali najważniejsze źródła ogólnodostępnych danych przestrzennych, w tym dane satelitarne programu Copernicus, zasoby Geoportalu oraz bazy danych wykorzystywane w administracji publicznej. Uczestnicy warsztatów nabyli wiedzę z zakresu tworzenia map, opracowywania kompozycji kartograficznych oraz wykonywania podstawowych analiz przestrzennych wspierających zarządzanie jednostkami samorządu terytorialnego.
Ćwiczenia obejmowały również wykorzystanie danych dotyczących pokrycia terenu, terenów zieleni, retencji, ukształtowania terenu oraz zaludnienia. Uczestnicy wykonywali analizy z wykorzystaniem numerycznych modeli terenu, danych satelitarnych Sentinel-2 oraz wskaźników teledetekcyjnych służących do oceny pokrywy roślinnej i warunków wilgotnościowych.
Kompetencje przydatne w codziennej pracy
Warsztaty pokazały, że narzędzia GIS mogą wspierać samorządy nie tylko w opracowywaniu dokumentów strategicznych, ale również w bieżącym zarządzaniu przestrzenią, analizie zagrożeń oraz monitorowaniu efektów podejmowanych działań. Zdobyte umiejętności pozwolą uczestnikom samodzielnie korzystać z ogólnodostępnych danych przestrzennych oraz rozwijać kompetencje w zakresie wykorzystania technologii GIS w administracji publicznej.
